भिडियो - मा. रमेश कुमार मल्ल

House of Representatives19 Aug 2026

Summary

Generated by AI

No summary available for this video.

Transcript

00:00

डोलप्रसाद अर्याल

ध्यक्ष रमेश कुमार मल्ल । त्यसपछि माननीय सदस्य प्रवाह कार्की ।

00:30

रमेशकुमार मल्ल

सम्माननीय सभामुख महोदय, बालश्रम निषेध तथा नियमित गर्ने विधेयक, २०६३ मा ति विचार गरियोस्‌ भन्ने प्रस्तावमा आफ्नो सङ्क्षिप्त धारणा पेस गर्दछु । हामीसँग २७ वर्ष पुरानो बालश्रम निषेध तथा नियमित गर्ने २०५६ को कार्यान्वयनमा रहेको अहिलेको विद्यमान कानुन छ ।

00:48

रमेशकुमार मल्ल

नेपालको संविधान सङ्घीय संरचना अन्तर्राष्ट्रिय दायित्व र श्रम बजारको दलित अवस्थालाई मध्यनजर गरी यो कानुनलाई संशोधन गर्नै पर्ने अनिवार्य आवश्यकता हामीसँग छ । तथ्याङ्कले भन्छ हामीसँग ११ लाख भन्दा बढी करिब बालबालिकाहरू बालश्रममा संलग्न छन् र त्यसमध्ये पनि सवा २ लाख भन्दा बढी बालबालिकाहरू त जोखिमपूर्ण काममा संलग्न रहेका छन् ।

01:11

रमेशकुमार मल्ल

बालश्रमको ठुलो हिस्सा अनौपचारिक क्षेत्रमा छ । कृषिमा छ र घरेलु काममा रहेको स्थिति छ ।

01:17

रमेशकुमार मल्ल

विद्यालय उमेरका कतिपय बालबालिकाहरू आफ्ना अभिभावकहरुसहित रोजगारीको सिलसिलामा प्रवाशमा रहेको स्थिति छ भने धेरै सो बालबालिका र इट्टा भट्टामा इट्टा बोकिरहेका छन्‌ । होटेल तथा चिया प्रसारमा काम गरिरहेका छन्‌ ।

01:29

रमेशकुमार मल्ल

ढुङ्गागिटी निर्माण क्षेत्रमा श्रम गरिरहेका छन् । खेतबारीमा जोखिमपुर् काम गरिरहेका छन् ।

01:34

रमेशकुमार मल्ल

आज बालेविखवन, जबरजस्ती श्रम ऋणबन्धन र यौनशोसजस्ता बालश्रममा निकृष्ट स्वरूपहरूको जोखिम रहेका बालबालिकाहरू धेरै नै छन्‌ । त्यो गम्भीर अवस्था छ ।

01:45

रमेशकुमार मल्ल

बालश्रमलाई श्रम व्यवस्थापनको विषय मात्र नभई बालअधिकार, शिक्षा, सामाजिक न्याय र गरिबी न्यूनीकरणसँग जोडिएको विषयका रूपमा हेर्न आवश्यक छ । बालश्रमको मूल कारण गरिबी हो भन्ने कुराको गम्भीरतापूर्वक लिन र त्यसको सोलोन खोज्नका निम्ति सिङ्गो राज्य लाग्न जरुरी छ ।

02:01

रमेशकुमार मल्ल

प्रस्तावित विधेयकका नयाँ व्यवस्थाहरू सकारात्मक छन्‌ । तर कानुन व्यवस्था गर्दै मा मात्रै बालश्रमको अन्त्य हुँदैन ।

02:08

रमेशकुमार मल्ल

कार्यान्वयनयोग्य विधि संरचना र पुनर्स्थापनको स्पष्ट मार्गचित्र बनाउन आवश्यक छ । नेपालको संविधानको धारा ३९ ले बालबालिकालाई जोखिमपूर्ण काममा लगाउन निषेध गरेको छ ।

02:19

रमेशकुमार मल्ल

नेपालको बालअधिज्ञारसम्बन्धी महासन्धि महासन्धि का साथै आयलका न्यूनत मेरो सम्बन्धी महासन्धी १३८ र निकृष्ट प्रकारका बालश्रम सम्बन्धी महासन्धी नम्बर १८२ अनुमोदन गरिसकेको सन्दर्भमा प्रस्तावित विधेयकले यी संवैधानिक र अन्तर्राष्ट्रिय दायित्वलाई व्यवहारमै कार्यान्वयन गर्न पर्याप्त आधारहरू तयार गर्न जरुरी छ । सभामुख महोदय, बालश्रमको ठुलो हिस्सा अनौपचारिक क्षेत्रमा रहेकाले स्थानीय तहको भूमिका अनुगमनको जिम्मेवारी र जनशक्ति र साधन स्रोत स्पष्ट गरिनुपर्दछ ।

02:47

रमेशकुमार मल्ल

बालश्रमबाट उद्धार गरिएका बालबालिकालाई विद्यालयमा पुनर्प्रश स्वास्थ्य तथा मनोसामाजिक सहयोग परिवारमा पुनर्स्थापना र आवश्यक सामाजिक संरक्षणको सुनिश्चितता गरिनु पर्दछ । १८ वर्ष मुनिका बालबालिकालाई जोखिमपूर्ण तथा निकृष्ट कामबाट पूर्ण रूपमा संरक्षण गर्ने विषयमा विधेयक आलो कन्भेन्सन वा को मर्म अनुकूल कति स्पष्ट र प्रभावकारी छ भन्ने प्रश्नको उत्तर समितिमा दफावार छलफलको क्रममा खोजिनुपर्दछ ।

03:11

रमेशकुमार मल्ल

यो विधेयकलाई सैद्धान्तिक रूपमा अगि बढाउन समर्थन गर्दै संविधान र अन्तर्राष्ट्रिय श्रम मापदण्ड अनुकोल स्पष्ट जिम्मेवारी प्रभावकारी अनुगमन र बालबालिकाको पुनर्स्थापनाको सुनिश्चिततासहित आज बलियो बनाइयोस्‌ भन्ने कुरा आग्रह गर्दै मेरा भनाइ टुङ्ग्याउँछु । हस्‌ त धन्यवाद ।

03:24

रमेशकुमार मल्ल

नमस्कार ।