00:00
डोलप्रसाद अर्याल
माननीय सदस्य साजिदा खातुन देखि त्यसपछि माननीय सदस्य इन्दिरा राना मगर
00:13
साजिदा खातुन सिद्दिकी
सम्माननीय सभामुख महोदय थालेको कानुनको अगाडि पद होइन व्यक्ति होइन । न्याय सर्वोच्च हुनुपर्छ ।
00:20
साजिदा खातुन सिद्दिकी
आज म नेपाल कानुन आयोग पहिलो संशोधन विधेयक, २०८३ माथि आफ्नो धारणा राख्न चाहन्छु । सम्माननीय सभामुख महोदय, कानुन भनेको केवल कागजमा लेखिएको अक्षर होइन ।
00:31
साजिदा खातुन सिद्दिकी
कानुन भनेको नागरिकको जीवन अधिकार न्याय र राज्यप्रतिको विश्वाससँग जोडिएको विषय हो । त्यसैले हामीले कानुन आयोगलाई अझ प्रभावकारी स्वतन्त्र जनमुखी र उत्तरदायी बनाउने विषयलाई गम्भीरतापूर्वक हेर्नुपर्छ ।
00:43
साजिदा खातुन सिद्दिकी
हामीले कानुन बनाइरहेका छौं । तर ती कानुनले जनताको जीवनमा वास्तवमै के परिवर्तन ल्याएर ल्यायो भनेर मूल्याङ्कन गर्ने प्रणाली कति बलियो हुन्छ भनेर हेर्न जरुरी छ ।
00:55
साजिदा खातुन सिद्दिकी
कानुन आयोगले नयाँ कानुनको मसौदा तयार गर्ने मात्र होइन । पुराना बाझिएका विभेदकारी र व्यवहारमा समस्या पैदा गरी रहेका कानुनको नियमित अनुगमन पनि गर्नुपर्छ ।
01:07
साजिदा खातुन सिद्दिकी
मैले पूरै दस्तावेज अध्ययन गर्दा जे पाए त्यही राख्न चाहेँ । नेपाल कानुन आयोगको सबै अधिकार कानुन मन्त्रीमा केन्द्रीकृत गर्नु राम्रो हुँदैन ।
01:17
साजिदा खातुन सिद्दिकी
यसले निर्णय प्रक्रिया छिटो बनाउन सक्छ । तर आयोगको स्वतन्त्रता र विशेषता कमजोड हुन जान्छ ।
01:24
साजिदा खातुन सिद्दिकी
मन्त्रीको भूमिका नीति र राजनीतिक उत्तरदायित्वमा केन्द्रीकृत हुनुपर्छ । कानुन आयोगको भूमिका अनुसन्धान विज्ञता राय कानुनको पुनरावलोकन र मस्यौदा निर्माणमा स्वतन्त्र रहनुपर्छ ।
01:38
साजिदा खातुन सिद्दिकी
होइन र मन्त्रीज्यू आयोगका महत्त्वपूर्ण निर्णयमा बहु सदस्य प्रक्रिया र स्पष्ट माप धन्दा राखिनुपर्छ । मन्त्री आयोगका सुझाव स्वीकार अस्वीकार गर्दा कार्यननसहित लिखित निर्णय गर्नुपर्ने व्यवस्था छ ।
01:53
साजिदा खातुन सिद्दिकी
अनि कानुन मन्त्र लेर यो दुइटा दुइटा पाटो फरक फरक फरक फरक हो हो । ।
01:56
साजिदा खातुन सिद्दिकी
तर तर बार एसोसिएसनलाई एसोसियसनलाई यहाँ राख्दा फेरि अलिकति यो विषयले गम्भीर हुन्छ कि जस्तो मलाई लाग्छ । र संवैधानिक न्यायिक प्रश्नहरू फरक छ ।
02:04
साजिदा खातुन सिद्दिकी
यो दुइटालाई हेर्नुपर्छ । कानुनको शासन बलियो बनाउँ न्यायलाई निष्पक्ष बनाउ मानव अधिकारलाई व्यवहारमै सुनिश्चित गरौं ।
02:11
साजिदा खातुन सिद्दिकी
तर वास्तवमा कानुन मन्त्रीज्यू यो यसले त वकिल साबहरुलाई डिप्रेसनमा पुर्याउला जस्तो पनि लाग्न थाल्यो । त्यसले गर्दा यसलाई अलिक त फेरि छलफल गरेर अगाडि बढाउन म हार्दिक अपिल पनि गर्दछु ।
02:23
साजिदा खातुन सिद्दिकी
र बाहारलाई छुन मलाई लाग्छ जरुरी पनि छैन । अनि हरेक अधिकार तपाईमा सीमित राख्दा फेरि अर्को कुरा कता जान्छ त को कुरा अनि तपाईंको राजनीतिको कुरा तपाईंको एजुकेसनको कुरा सबै कुरा दिएको छ ।
02:38
साजिदा खातुन सिद्दिकी
तपाई म नै अहिले यो ४३, ४४ मा लाग्या मान्छे अब आफूभन्दा धेरै विज्ञ त्यहाँ राखेर जाँदा के होला भन्ने को सिनचाहिँ अल्झेको छ । र मलाई लाग्छ ।
02:48
साजिदा खातुन सिद्दिकी
हामीले यो पहिला पनि सरकारी तलब सरकारको सुविधा लिइरहने, अनि आफू आउट भएर पनि फेरि कुनै न कुनै बहानामा कुनै न कुनै पोस्टमा बसेर चाहिँ सेवा लिनै पर्छ । काम गर्नै पर्छ भन्ने जुन मान्यता छ ।
03:02
साजिदा खातुन सिद्दिकी
यसलाई चाहिँ अलिक फरक गर्नुपर्छ । मैले तीन ओटा विधेयक चाहिँ अलिक हेर्दै छु ।
03:07
साजिदा खातुन सिद्दिकी
जसमा एक अर्कालाई अल्जेर गइराख्या छ र सबै पावर तपाईंहरूमा राख्दाखेरि यसले भोलि दिने रिजल्ट के हो । मान्य