00:11
डोलप्रसाद अर्याल
माननीय सदस्यहरू, नेपाल कम्युनिष्ट पार्टी एमालेका संसदीय दलका नेता माननीय रामबहादुर थापाले बोल्नको लागि समय माग गर्नुभएको छ । अब म उहाँलाई समय दिन्छु ।
00:23
डोलप्रसाद अर्याल
माननीय सदस्यले रोस्टरको प्रयोग गर्न सक्नुहुने छ ।
00:55
रामबहादुर थापा मगर
समयको
00:57
रामबहादुर थापा मगर
लागि धन्यवाद । सम्माननीय सभामुख महोदय लोकतन्त्रको सर्वोच्च संस्था प्रतिनिधि सभाको अधिवेशन आज मध्यरातदेखि अन्त्य हुँदै छ ।
01:14
रामबहादुर थापा मगर
यो ऐतिहासिक षणमा सर्वप्रथम म राष्ट्रियता लोकतन्त्र गणतन्त्र सङ्घीयता धर्म निरपेक्षता तथा समावेशिताका लागि आफ्नो अमूल्य जीवनको आहुति दिने सम्पूर्ण ज्ञान महान सहिदहरूलाई साधा गर्दछु । सम्माननीय सभामुख महोदय म दुईओटा प्रश्नहरूमार्फत आफ्ना धारणाहरू प्रस्तुत गर्न अनुमति चाहन्छु ।
01:51
रामबहादुर थापा मगर
पहिलो नेपालमा उत्पन्न असाधारण सङ्कटको । वस्तुगत कारण के हो ।
02:02
रामबहादुर थापा मगर
दोस्रो उक्त सङ्कटको आत्मगत समाधान के हो । विद्यमान सङ्कट अत्यन्तै असाधारण भएकोले प्रस्तुतिमा हुने राजनैतिक तथा सैद्धान्तिक पदावली अलि तीखो र अप्रिय हुन सक्दछ ।
02:23
रामबहादुर थापा मगर
यसले कतिपय मुटो दुख्न सक्छ । मथिङगल खल्बलिन सक्छ ।
02:29
रामबहादुर थापा मगर
त्यसका लागि सुरुमा नै म क्षमा चाहन्छु । सम्माननीय सभामुख महोदय विज्ञान र प्रविधिमा आएको अभूतपूर्व क्रान्तिले वस्तु त संसारलाई आज मोबाइलको एउटा सक्षम चिपमा सङघ केन्द्रित गरिदिएको छ ।
02:49
रामबहादुर थापा मगर
राष्ट्रिय राजनीति र विश्व राजनीति बिचको सीमा मेटिँदै गएको छ । यो नवीन क्रान्तिबाट पुरानो विश्व व्यवस्था नराम्रो र खलबलिएको छ ।
03:02
रामबहादुर थापा मगर
यसले उच्च वर्ग तथा श्रमजीवी वर्ग दुवैका लागि अभूतपूर्व सङ्कट पैदा गरिदिएको छ । आज विश्व एआई र अल्गोरिदमको युगमा प्रवेश गरेको छ ।
03:15
रामबहादुर थापा मगर
जलवायु परिवर्तनले यो सङ्कटलाई अझ गहिरो बनाउँदै लगेको छ । सँगसँगै यो क्रान्तिले मानव जातिका लागि अभूतपूर्व अवसर पनि लिएर आएको छ ।
03:29
रामबहादुर थापा मगर
सम्माननीय सभामुख महोदय पुरानो विश्व व्यवस्थाको स्थान नयाँ विश्व व्यवस्थाले प्रतिस्थापन गरिसकेको छैन । आज विश्व सङ्क्रमणकालीन उथलपुथलको अवस्थाबाट गुज्रिरहेको छ ।
03:47
रामबहादुर थापा मगर
आज पुरानो विश्व व्यवस्थाको केन्द्र पश्चिमबाट पूर्वतिर सर्दै गएको छ । रुल सेटिङ अब पुरानो नेतृत्वको हदबाट नयाँमा हस्तान्तरण हुने प्रक्रियामा छ ।
04:02
रामबहादुर थापा मगर
पुरानो उपरि संरचना तथा आधार भत्किँदै गएको छ । नयाँ पूर्णत निर्माण भइसकेको छैन ।
04:11
रामबहादुर थापा मगर
सम्माननीय सभामुख महोदय राष्ट्रिय तथा अन्तर्राष्ट्रिय जगतका राजनैतिक, आर्थिक तथा सांस्कृतिक परिघटनाहरूको सुक्न अध्ययन गर्दा नयाँ विश्व व्यवस्थाको मार्ग २ मार्ग चित देखा पर्दछन् । एकाधिकारी उच्च वर्ग तथा तिनका आसेपासेहरू फासीवादी शासन को पुनर्गठन मार्फत आफ्नो राजनैतिक सङ्कट समाधान गर्न उद्दत छन् ।
04:39
रामबहादुर थापा मगर
नाङ्गो सैन्य हस्तक्षेप आक्रमण कठपुतली सरकारहरूको गठन नागरिकहरूको मौलिक अधिकारहरूको अपहरण राज्य हात, देशभक्त तथा लोकतान्त्रिक शक्तिहरूको र दमन न्यायपालिका तथा व्यवस्थापकमाथि नाङ्गो हस्तक्षेप,
05:00
रामबहादुर थापा मगर
स्रोतहरू माथि कब्जा आदि मार्फत आफ्नो अनुकूल नयाँ विश्व व्यवस्था निर्माण गर्न यो वर्ग जीवनको अन्तिम युद्ध लडिरहेको छ । सम्माननीय सभामुख महोदय अर्को तिर देशभक्त तथा लोकतान्त्रिक शक्तिहरू समाजवादी लोकतन्त्रको पुनर्गठन मार्फत नयाँ विश्व व्यवस्था निर्माण गर्न जीवन मरणको सङ्घर्ष गरिरहेका छन् ।
05:28
रामबहादुर थापा मगर
हाम्रो संविधानको प्रस्तावनामा ले यही दिशा निर्देश गरेको छ । सम्माननीय सभामुख महोदय गत वर्ष वाद र २३ २४ गतेको देश धन र नागरिक सरकार तथा संसदको विघटन यही नयाँ विश्व व्यवस्था पुनर्गठनको नेपाल संस्करण थियो ।
05:51
रामबहादुर थापा मगर
स्मरण रहोस् हामीले यो असंवैधानिक सत्ता परिवर्तनको तत्काल प्रतिवाद गरेका थियौं । देश तहन गर्ने दोषीहरूमाथि कारबाहीको माग गरेका थियौं ।
06:03
रामबहादुर थापा मगर
विघटित प्रतिनिधि सभाको पुनर्स्थापनाको मुद्दा अहिले सर्वोच्चमा विचाराधीन छ । म यस सम्मानित सदनमार्फत हाम्रो राजनीतिक अडान पुनः स्पष्ट गर्न चाहन्छु ।
06:16
रामबहादुर थापा मगर
सम्माननीय सभामुख महोदय फागुनको निर्वाचन तथा त्यसको परिणाम भाग र २४ गतेको बाई प्रटक थियो । भावदुरमा जस्तै फागुनमा देशभक्त तथा लोकतान्त्रिक दलहरूले अकल्पनीय पराजय भोग्नु परेको थियो ।
06:36
रामबहादुर थापा मगर
हामीले कानुन त त्यो पराजयलाई स्वीकार गर्यौं । रास्वपा प्रधानमन्त्री बालेन्द्र शाह तथा सम्बन्धित निकायहरूलाई यस अभूतपूर्व विजयका लागि बधाई तथा शुभकामना समेत दियौं ।
06:52
रामबहादुर थापा मगर
तर यो सम्मानित सदनमार्फत म के स्पष्ट गर्न चाहन्छु भने पराजयको स्वीकार ती आत्मसमर्पण कदापी होइन । हामीले यसलाई गम्भीर शिक्षा तथा भावी विजयको लागि सुनौलो अवसरको रूपमा आत्मसाथ गरेका छौं ।
07:10
रामबहादुर थापा मगर
सम्माननीय सभामुख महोदय, प्रतिनिधि सभाले आफ्नो कार्यकालको ६ महिना पार गरेको छ । यो क्रममा तीन दर्जन विधेयकहरू संसद सचिवालयमा दर्ता भए ।
07:22
रामबहादुर थापा मगर
एक दर्जन राष्ट्रपतिबाट प्रमाणीकरण भए केही संसदबाट प्रमाणित भए तर प्रमाण कराउन बाँकी छ । केही समितिहरूमा दफावार छलफलमा छन् र केही सामान्य अवस्थामा नै छन् ।
07:40
रामबहादुर थापा मगर
यो ६ महिनामा प्रतिनिधि सभाको । सत्ता पक्ष सरकारको प्रतिछायाँ मात्र साबित भयो ।
07:47
रामबहादुर थापा मगर
सबै विधेयकहरू सङ्ख्या र शक्तिको बलमा एक पक्ष ढङ्गले पारित गरियो । लोकतन्त्रको अर्थ सत्तापक्षले फगत शक्ति र सङ्ख्यालाई बुझ्यो ।
08:00
रामबहादुर थापा मगर
लोकतन्त्र त संवाद सहमति र संश्लेषण हो । सत्तापक्षले प्रतिपक्षलाई पूरक होइन ।
08:07
रामबहादुर थापा मगर
बाधक ठान्यो । विधेयकमा कमा र वाक्यांस थप्न संशोधन गर्न पनि मानेन ।
08:16
रामबहादुर थापा मगर
विधि निर्माण उसले आफ्नो एकाधिकार ठान्यो । सम्माननीय सभामुख महोदय प्रतिपक्षले तपाईलाई संसदको प्रमुख नेताको हैसियतले राजनैतिक सहमतिका लागि अगुवाई गर्न अनुरोध गरे ।
08:32
रामबहादुर थापा मगर
तपाईंले सुन्नुभएन कि सक्नुभएन हामीलाई थाहा छैन । हामीले यो ६ महिनाको अधिकांश समय सत्ता पक्षको ढ्याप ड्याब सुन्यौं ।
08:43
रामबहादुर थापा मगर
प्रतिपक्षको आक्रोष देख्यौं । तर पछिल्लो समय सत्ता पक्षमा कि आशाको किरण देखिन थालेको छ ।
08:50
रामबहादुर थापा मगर
सम्माननीय सभामुखज्यूले प्रधानमन्त्रीहरूलाई रुलिङ गर्ने जम्को गर्नुभएको छ । सत्ता पक्षका कतिपय माननीयज्यूहरूले सरकारको हुकुमी शासन शैलीप्रति प्रश्न खडा गर्नुभएको छ ।
09:05
रामबहादुर थापा मगर
सम्माननीय सभामुख महोदय भदौ १० गतेको महाविपत्ति सामना गर्न राजस्व का सभापतिज्यूले सर्वपक्ष राजनैतिक सम्बन्ध र निर्माणको पहल गर्नु स्वागतयोग्य कुरा आउछ । यद्यपि यो पहल कदमी सरकारले लिनुपर्दथ्यो ।
09:23
रामबहादुर थापा मगर
त्यसैले त्यसै सिलसिलामा सभामुखज्यूको पहलमा संसदीय विशेष समिति गठन हुनु पर्ने सकारात्मक कदम हो । यो समितिमा राष्ट्रिय सभालाई संलग्न नगराउनु त्रुटी भएको छ ।
09:37
रामबहादुर थापा मगर
सम्माननीय सभामुख महोदय , बालेन्द्र सरकारले फासीवादी शासनको ६ महिना पार गरेको छ । यो यात्रा पूर्व प्रधानमन्त्रीको गैरकानुनी गृरफ्तारीबाट सुरु भएको थियो ।
09:52
रामबहादुर थापा मगर
अहिले पूर्व प्रधान न्यायाधीशको कलाप विहीन नाटक मञ्चनसम्म आइपुगेको छ । यो पछिल्लो घटना
10:00
रामबहादुर थापा मगर
र फासीवादको सङ्कट गहिरिँदै गएको स्पष्ट गर्दछ । अब कसको पालो कसको पछाडि सुराकी खटाएको छ ।
10:10
रामबहादुर थापा मगर
निकट भविष्यमा मध्यरातमा कुनै पूर्व सभामुख कुनै प्रमुख नेता गैरकानुनी ढङ्गबाट पक्राउ पर्नु अनौठो हुने छैन । सम्माननीय सभामुख महोदय फासीवादले सुशासन र सम्पत्ति छानबिन तथा शुद्धीकरणको लोकप्रिय आवरणमा देशभक्त तथा लोकतान्त्रिक शक्तिहरूलाई सखाप पार्ने वाचा गरेको छ ।
10:36
रामबहादुर थापा मगर
साथै मिडियाकर्मी नागरिक अभियानताहरू व्यवसायीहरू पनि यसको तारो बन्दै आएका छन् । हसीवाद लोकतन्त्रको पृत धुर्व यसले विधिको शासन बन्दैन ।
10:49
रामबहादुर थापा मगर
यसले आदेश र अध्यादेशबाट शासन गर्दछ । हाल ले सर्वोच्च अदालतले संविधान विपरृत नियमावली संशोधनलाई अन्तरिम आदेश दिएको छ ।
10:59
रामबहादुर थापा मगर
गैरकानुनी कतिपय गिरफ्तारीहरूाई खारेज गरेको छ । सम्माननीय सभामुख महोदय फासीवाद राष्ट्रप्रति इमान्दार देखिएन छै ।
11:09
रामबहादुर थापा मगर
राष्ट्र विरोधी वक्तव्य दिँदा यसले देश त्यसको गम्भीरतालाई बुझ्न सकेन । संसारमा सुरुङ्ग सफा गर्ने प्रविधि छैन भन्दा महाविपत्तिमा परेकाहरूको संविधा संवेदनशीलता यसले कहिले महसुस गर्न सकेन ।
11:27
रामबहादुर थापा मगर
सुकुमबासी बस्तीहरूमा डोजर दौडाउँदा यसले बस्तीहरूको रोजनलाई कहिले सुन्न सकेन छु । सम्माननीय सभामुख महोदय भदौको महाविपत्तिमा सरकारको उद्धार तथा राहत कार्य सन्तोषजनक देखिएन ।
11:42
रामबहादुर थापा मगर
सुरुमा अहङ्कार बस् विदेशी सहयोग प्राप्त गर्न विलम्ब गरियो । कतिपय मन्त्री तथा सांसदहरूको उद्धार तथा राहत भन्दा पनि आत्म प्रचार र स्टन्ड बाजी देखियो ।
11:56
रामबहादुर थापा मगर
अब सरकारले पुन निर्माणको ठोस कार्ययोजना प्रस्तुत गर्नुपर्दछ । सर्वपक्षीय संयन्त्र मार्फत जनपरिचालन गर्नुपर्दछ ।
12:05
रामबहादुर थापा मगर
संसदीय विशेष समितिसँग सहकार्य गर्नुपर्दछ । विदेशी सहयोग तथा क्लाइमेट जस्टिस अनुसार क्षतिपूर्तिको दाबी गर्नुपर्दछ ।
12:15
रामबहादुर थापा मगर
सम्माननीय सभामुख महोदय , सरकारले सय वाचा पत्रको रूपमा नीति तथा कार्यक्रम ल्यायो । राष्ट्रपतिज्यूमार्फत त्यसलाई प्रस्तुत गरियो ।
12:26
रामबहादुर थापा मगर
प्रारम्भमा नै राष्ट्रपतिको मानमर्दन गरेर सुशासन र समृद्धिको बाचा फगत पपुलिजमहो भनेर साबित गरियो । विद्वान अन्तर अर्थमन्त्रीज्यूले उच्च वर्ग तथा चुनाव केन्द्रित बजेट प्रस्तुत गर्नुभयो ।
12:41
रामबहादुर थापा मगर
त्यसले जनताको जनजीविकाको समाधान गर्न कुनै योगदान गरेको छैन । सुशासन र पारदर्शिताको गित गाउन कहिले नथाक्नेहरूले अवैध ढङ्गबाट करको दरमा हेरफेर गरे ।
12:55
रामबहादुर थापा मगर
प्रश्न उठ्यो । धम्कीद्वारा त्यसलाई ढाकछोप गर्ने दुस्साहस गरियो ।
13:00
रामबहादुर थापा मगर
उदारवादको जगमा निर्मित बजेटले अन्तत ठुला बडा लाने समृद्ध बनाउँछ । गरिबलाई झन कङ्गाल बनाउँछ ।
13:10
रामबहादुर थापा मगर
शिक्षा, स्वास्थ्य र विद्युतमा कर वृद्धि गरेर सरकारले कसको सेवा गर्न खोजेको हो । सम्माननीय सभामुख महोदय जनताको जनजीविकाको पाटो झन गम्भीर छ ।
13:23
रामबहादुर थापा मगर
युक्रेन खाडी युद्ध र महाशक्ति बिचको ट्रेड बारले विश्व नै ठुलो सङ्कट पैदा गरेको छन् । भू राजनीतिक का स्रोत कर्ताहरूले आगामी वर्ष गम्भीर आर्थिक मन्दी तथा खाद्यान्न सङ्कट पैदा हुने भयो षण गरेका छन् ।
13:42
रामबहादुर थापा मगर
दसै त्यहाँ छ र विभिन्न पर्वहरू आउँदै छन् । एकजना सत्तापक्ष माननीयज्यूले यो पर्वमा अव्यावकहरूले हामीलाई आशिर्वाद होइन ।
13:54
रामबहादुर थापा मगर
श्राप दिने चेताउने दिएका छन् । यसले सरकारको गैरजिम्मेवारीपनलाई उदाङ्गो पारेको छ ।
14:01
रामबहादुर थापा मगर
सम्माननीय सभामुख महोदय, सङ्कट दिन दिनै गहिरिँदै छ । हामीले सरकारले बारम्बार अपिल गर्दै आएका छौं ।
14:09
रामबहादुर थापा मगर
फासीवादको मार्गबाट लोक लोकतन्त्रको मार्गमा फर्कियौं । राष्ट्र र जनताप्रति उत्तरदायी बनाउँ ।
14:18
रामबहादुर थापा मगर
लोकतन्त्रको पुनर्बहालीको कुनै विकल्प छैन । भीरबाट लड्ने गुरुलाई राम राम भन्न सकिन्छ ।
14:26
रामबहादुर थापा मगर
कहाँ थप्न सकिँदैन । फासिवादबाट देश बन्दैन ।
14:32
रामबहादुर थापा मगर
अन्तिम सत्य जनता नै हो । शक्तिको स्रोत तथा राष्ट्र निर्माता जनता नै हुन् ।
14:38
रामबहादुर थापा मगर
सम्माननीय सभामुख महोदय आउँदै गरेको दशैं तिहार छठ लगायतका पर्वहरू फासीवादमाि लोकतन्त्रको विजय बनोस् । देश त्रोमाथि भक्ति देशभक्तिको उद्घोष बनोस् ।
14:54
रामबहादुर थापा मगर
दरिद्रतामाथि समृद्धिको जित होस् । बरोबतामाथि मानव सभ्यताको ी
15:00
रामबहादुर थापा मगर
होस् । अन्त्यमा सभामुखज्यू लगायत सबैमा सु स्वास्थ्य तथा सफलताको शुभकामना छ ।
15:07
रामबहादुर थापा मगर
धन्यवाद ।