00:00
रुबी कुमारी
सदस्य समीक्षा बासकोटा समय ६ मिनेट । त्यसपछि माननीय सदस्य कृपा महर्जन
00:24
समिक्षा बास्कोटा
सम्माननीय सभामुख महोदय, आज यस सदनमा जेन्ज कि आमा रहेकोले म स्तब्द छु । कसैको मन नजलाई कसैको घर नजलाई सुरु गरिएको यो राजनीतिक यात्रा हो ।
00:36
समिक्षा बास्कोटा
यो निलो क्रान्ति हो रगतले पोतिएको होइन । सहित कि आमाको उपस्थिति हाम्रो लागि जेन्ज पुस्ताले उठाएको एजेण्डा हो ।
00:44
समिक्षा बास्कोटा
उहाँ व्यक्ति होइन समग्र सही परिवारसहित परिवारको प्रतिनिधि हो । यो हामी सबैका लागि हामी एजेन्डामै रहिरहौं भन्ने सङ्कल्प पनि हो ।
00:54
समिक्षा बास्कोटा
अब म मेरो विषयमा प्रवेश गर्न चाहन्छु । आमा शब्द आफैमा एकदमै सुन्दा पनि खुशी व्यक्त गर्ने शब्द हो ।
01:04
समिक्षा बास्कोटा
हामी सबैलाई थाहा छ या अझ भनौं परिवारमा पनि कोही आमा बन्दै छ भने हामी त्यो परिवारभित्र पनि एकदमै खुसी हुन्छौं । तर साँच्चिकै आमा बन्नको लागि महिलाहरूले सुरक्षित मातृत्व तथा प्रजनन स्वास्थ्य सेवा पाइराखेका छन् त ।
01:21
समिक्षा बास्कोटा
यो राज्यमाथि ठुलो प्रश्न चिन्न भएर खडा भएको छ । संविधानको धारा ३८ (२) मा प्रत्येक महिलालाई सुरक्षित मातृत्व र प्रजनन स्वास्थ्य सम्बन्धी हक हुने छ भनेर हामीले हाम्रो मौलिक अधिकारको रूपमा सुनिश्चित गरेका छौं ।
01:36
समिक्षा बास्कोटा
तर के हाम्रो मौलिक अधिकार हामीले इम्प्लिमेन्ट इम्पिलिमेन्टेसनको तहमा लिएर जान सकेका छौं । के साँच्चिकै सुरक्षित मातृत्व कार्यक्रममा हामी समावेश भइसकेका छौं कि छैनौं ।
01:48
समिक्षा बास्कोटा
नेपाल सरकारले धेरै कार्यक्रमहरू सञ्चालन गरेका छन् । ती कार्यक्रम सञ्चालन गर्दा धेरै र देशहरूमध्ये देशहरूमध्ये नेपालले नेपालले नियो नियो न्याचुरल न्याचुरल मोटालिटी रेट र म्याटनल मोटालिटी रेसियोमा धेरै प्रगति गरेको छ ।
02:02
समिक्षा बास्कोटा
तर के त्यो कार्यक्रम अझै प्रगति हुन सक्छ कि सक्दैन ? प्रश्न त्यहाँ निरिहो ।
02:08
समिक्षा बास्कोटा
गभर्मेन्टले सीइओ एनसी बृहत आकस्मिक प्रसुति तथा नवजात शिशु सेवा सञ्चालन गरेको छ । यो कार्यक्रम एकदमै प्रभावकारी रूपमा काम भइराखेको छ ।
02:19
समिक्षा बास्कोटा
तर पनि अझै कमी कमजोरीहरू देखिएका छन् । यी कमी कमजोरीहरूलाई हामीले कसरी एड्रेस गरेर जाने त्यसमा मन्त्रालय एकदमै सजग हुनुपर्ने देखिएको छ ।
02:29
समिक्षा बास्कोटा
हिजोको मात्र म घटना भन्न चाहेँ । कालिकोट जिल्ला पलाता गाउँपालिका वार्ड नम्बर ३ मा एक जना सुत्केरी महिलाको उद्धारको लागि ४४ बजे खबर आयो ।
02:41
समिक्षा बास्कोटा
महिला मन्त्रालयले समन्वय गरेर हेलिकप्टर उडानको लागि सक्ने व्यवस्था मिलाउन खोज्यो । तर साँझ पर्न लागेको अवस्थाले गर्दाखेरि हेलिकप्टरमा एयर लिफ्ट गर्न सकिएन र अहिले बिरामीको स्वास्थ्य स्थिति राम्रै छ ।
02:58
समिक्षा बास्कोटा
कर्णाली स्वास्थ्य विज्ञान प्रतिष्ठानमा उपचार भइराखेको छ । यो सुखद पक्ष हो ।
03:04
समिक्षा बास्कोटा
तर केही समयअगाडि यही विषयले मलाई घोत्लिन मन लाग्यो । केही समयअगाडि एउटा समाचारको हेडलाइन बनेको थियो ।
03:12
समिक्षा बास्कोटा
सेनाको नाइट भिजन हेलिकप्टर भिआईपीको लागि उठ्छ जनताको ज्यान बचाउन उठ्दैन भन्ने कुरा पनि आएको थियो । त्योसँग मैले यो डिलेट गर्न चाहेँ ।
03:22
समिक्षा बास्कोटा
यो विषयमा सम्बन्धित निकायको ध्यानाकर्षण गर्न चाहन्छु । नेपाली सेनासँग नाइट भिजन हेलिकप्टर सुविधा छ भने सर्वसाधारण उद्धारका लागि विशेष गरी महिलालाई सुत्केरी अवस्थामा एयर लिफ्ट गराउनको लागि हामीले प्रयोगमा ल्याउनै पर्छ भनेर सम्बन्धित निकाय र मन्त्रालयको पनि म ध्यानाकर्षण गर्न चाहन्छु ।
03:42
समिक्षा बास्कोटा
किनभने बेथाले ब्यान पनि देख्दैन बेलका पनि देख्दैनौं । त्यस्तै गरेर यी धेरै कार्यक्रमहरू सञ्चालनमध्ये मैले एकदमै मनस्पटलमा म हुर्किँदै गर्दा मैले दुइटा विज्ञापन अझै पनि मलाई कन्ठस्तै छ ।
03:58
समिक्षा बास्कोटा
त्यो विज्ञापन भनेको मदनकृष्ण र हरिवंशको कुष्ट रोग सम्बन्धी एउटा विज्ञापन छ कुष्टरोग लाग्यो भने लुकाउनु हुन्न लुकायो भने यो हुन्छ, ओखती ओखतीले छुन्छ भाको लाले छुन्न भन्ने कुरा र अर्को हामी हुर्किँदै गर्दा एकदमै झाडापखालाको विज्ञापन छ जो हामी सबै जनाले एकदमै धेरै सुनेको विज्ञापन त्यो भनेको रामविलास र धनियाको र हामीले बच्चा बेलामा पनि झाडापखाला लाग्ने साथै के सोच्नु भन्दा गुट गुटु पियो मेरो भाइले भन्ने यो हाम्रो दिमागमा एक्जिस्तरी सेट भएको थियो । त्यस्तै सुरक्षित मातृत्व तथा प्रजनन स्वास्थ्यको लागि हामीले नेपाल सरकारले मेरो मेरो आग्रह के छ भने हामीले गरेका कार्यक्रमहरू छन् तर ती प्रभावकारी भएका छैनन् ।
04:45
समिक्षा बास्कोटा
स्वास्थ्य चौकी नपुगिकन महिलाले सुत्केरी भइरहनुपरेको अवस्था छ भने हरेक हप्ता रिङब्याक टोन चाहिँ यो विषयमा हामीले गर्यौं भने हरेकको घर घरमा महिलालाई यो परिवारको पनि जिम्मेवारी होस् स्थानीय निकायको र
05:00
समिक्षा बास्कोटा
पनि जिम्मेवारी हो र स्वयम् त्यो व्यक्तिको पनि जिम्मेवारी हो र राज्यको पनि जिम्मेवारी हो र हामीले यसलाई सञ्चार मन्त्रालयले पनि ड्रिङ्गब्याक टोनको मार्फतबाट हरेक हप्ता यस्ता चेतनामूलक सामग्री चाहिँ नागरिकको हात हातमा कानकानमा पुर्याइदियो भने साँच्चिकै सुरक्षित मातृत्व तथा प्रजनन स्वास्थ्य अधिकार सुरक्षित हुन्छ भन्ने लाग्छ । अर्को विषय कहिले काहिँ हामी संविधान धेरै देखाउँछौं ।
05:26
समिक्षा बास्कोटा
यो संविधानमा लेखिएका कुरा कार्यान्वयन भयो भने चाहिँ राम्रो हो । नत्र भने यो कागजको खोस्टो भन्दा धेरै केही होइन भन्ने लाग्छ ।
05:35
समिक्षा बास्कोटा
हिजो केही घटनालाई इङ्कित गरेर हामीसित तीन तहको सरकार छ । तर संघीय मन्त्रीज्यूले फोन गर्दा स्थानीय निकायका स्थानीय जनप्रतिनिधिको फोन उठ्ने तर जो पीडित व्यक्ति छ ।
05:48
समिक्षा बास्कोटा
उनले पटक पटक फोन गर्दा पनि फोन नउठ्ने किनभने त्यो समन्वयको लागि पनि स्थानीय निकायको सक्रियता आवश्यकता छ । यसको लागि पनि सम्बन्धित निकाय सङ्घ, प्रदेश र स्थानीय तहको म विशेष ध्यानाकर्षण गराउन चाहन्छु ।
06:04
समिक्षा बास्कोटा
त्यसै आउँदै गरेको आउँदै गरेको चाडपर्वलाई लक्षित गरेर हामीसित दुइटा ऐन छन् । कालो बजारी ऐन तथा उपभोक्ता संरक्षण ऐन यो ऐनमा लेखिएको व्यवस्था सरकारलाई यथाशीघ्र लागु गर्न पनि म ध्यानाकर्षण गराउन चाहन्छु ।
06:20
समिक्षा बास्कोटा
धन्यवाद ।