00:00
Speaker
स्वहेर्छन् । त्यसपछि माननीय सदस्य तारा विश्वकर्मा
00:07
ओजस्वी शेरचन
सम्माननीय सभामुख महोदय, आज यस गरिमामय सदनमा प्रस्तुत सङ्क्रामक प्रशुरोग नियन्त्रण विधेयक, २०८३ माथिको सैद्धान्तिक छलफलमा आफ्ना केही विचारहरू राख्न गइरहेकी छु । सभामुख महोदय बर्डफ्लु, स्वाइन्फ्लु र कोभिड-१९ जस्ता रोगहरूले हामीलाई एउटा महत्त्वपूर्ण पाठ सिकाइसकेको छ कि पशु स्वास्थ्य सुरक्षित नभई मानव स्वास्थ्य पनि सुरक्षित हुन सक्दैन ।
00:30
ओजस्वी शेरचन
त्यसैले यो विधेयकलाई केवल पशु रोग नियन्त्रणको कानुनको रूपमा नभई वान हेल्थ अवधारणाअन्तर्गत मानव स्वास्थ्य, पशु, स्वास्थ्य र वातावरणलाई जोड्ने कानुनी आधारका रूपमा हेर्नुपर्दछ । यसले सस्टेनेबल डेभलपमेन्ट को दिगो विकास लक्ष्य थ्री गुड हेल्थ एन्ड वेलविङ हासिल गर्न पनि सहयोग पुर्याउँछ ।
00:50
ओजस्वी शेरचन
अर्को महत्त्वपूर्ण कुरा भनेको यस्ता पशुहरूबाट सर्ने भाइरसहरू प्राय स्थिर हुँदैनन् । यिनीहरू कन्टिन्युस म्युट्रेसन भइरहेको अवस्थामा हुन्छन् ।
00:59
ओजस्वी शेरचन
म्युटेट भएर नयाँ र अझ सङ्क्रामक भेरिएन्टहरू बन्दछ र यस्ता सङ्क्रामक भेरियन्टहरूलाई हाम्रो स्टान्डर्ड ट्रिटमेन्ट प्रोटोकल र विद्यमान खोपहरू पनि निष्प्रभावी बनाइ बनिरहेको हुन्छ । यस्तो अवस्थामा सबैभन्दा पहिले गर्नुपर्ने भनेको कुरा क्वारेन्टाइन हो ।
01:16
ओजस्वी शेरचन
टाली क्वारेन्टाइन यो नै सबैभन्दा बलियो रक्षा कवच हो । राष्ट्रिय अन्तर्राष्ट्रिय र अन्तर प्रादेशिक क्वारेन्टाइन चेक पोस्ट आधुनिक र सृदृढ बनाउने यस विधेयकको व्यवस्थाले नेपालको जैविक सुरक्षा बायो सेक्योरिटी लाई मजबुत बनाउँदै आर्थिक वृद्धि र वातावरण संरक्षण, एचडी र लाई समेत मद्दत पुर्याउँछ ।
01:39
ओजस्वी शेरचन
अर्को कुरा भनेको यहाँ जलवायु परिवर्तन, क्लाइमेट चेन्ज र क्लाइमेट एडप्टेसनको कुरा यहाँ महत्त्वपूर्ण छ । सभामुख महोदय, जलवायु परिवर्तनका कारण बढ्दो ताक्रम र वातावरणीय असन्तुलनले गर्दा रोग फैलाउने जीवाणु र बारहरू नयाँ नयाँ भूगोलहरूमा पनि फैलिरहेका हुन्छन् ।
01:57
ओजस्वी शेरचन
पहिले देखाइ नपरिने बारहरू हिमाली र पहाडी क्षेत्रमा पनि देखा पर्छन् । त्यसैले यस कानुनलाई जलवायु अनुकूल बनाउन सरकारले तत्काल थप कदमहरू चाल्नुपर्छ ।
02:09
ओजस्वी शेरचन
हाम्रो प्रयोगशालाहरूमा जिनोमिक सिक्वेन्सिङ र प्रविधिको प्रयोग गरी जलवायु परिवर्तनसँगै बदलिँदो भाइरसका भेरियन्टहरुलाई पूर्ण अनुमान र डिजिटल ट्रयाकिङ गर्ने प्रणाली तुरुन्त स्थापना पनि गर्नुपर्दछ । अर्को कुरा भनेको प्रत्येक वर्ष बर्ड फ्लु र अन्य सङ्क्रामक रोगका कारण हाम्रा कुरा पालक किसानहरूको अर्बको रुपैयाँहरू क्षति बेहोरिरहेका हुन्छन् ।
02:30
ओजस्वी शेरचन
राज्यले रोग नियन्त्रणका लागि लाखौं कुखुरा नष्ट गर्छ । तर किसानको समयमै उचित क्षतिपूर्ति पाउँदैनन् ।
02:37
ओजस्वी शेरचन
यो विधेयकले लागेको किसान राहत कोष र क्षतिपूर्तिको दाबी क्लेम गर्ने कानुन अधिकार अत्यन्तै न्याय सङ्गत छ । तर मेरो जोड यो छ कि क्षतिपूर्तिको दाबी गर्न प्रक्रिया झन्जटिलो हुनुहुँदैन ।
02:49
ओजस्वी शेरचन
किसानले सजिलै र द्रुत गतिमा राहत पाउने वातावरण बनाउनुपर्दछ । चौथो कुरा यहाँ दण्ड र सजायको सन्तुलनको छ ।
02:58
ओजस्वी शेरचन
विधेयकमा निशेधित कार्य या सूचना लुकाउनेलाई जरिवाना र कैदको व्यवस्था छ । तर यसो गर्दा सोझा किसानहरूलाई अन्याय नपरोस् भनेर चाहिँ ध्यान